Điểm yếu "cốt tử" của doanh nghiệp tư nhân

Người khởi tạo Q
QTVKN
Ngày gửi Bình luận: 0 Lượt xem: 321

QTVKN

Level 6
Xin chia sẻ với các bạn một vài quan điểm của tôi về doanh nghiệp tư nhân, trong bài phỏng vấn của báo Quốc hội. Mời các bạn cùng góp ý và bổ sung.

ĐIỂM YẾU “CỐT TỬ” CỦA DOANH NGHIỆP TƯ NHÂN

Nguồn vốn, nguồn nhân lực, khả năng quản trị và thể chế chính sách của Chính phủ là 4 vấn đề cốt lõi ảnh hưởng tới khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp tư nhân Việt Nam hiện nay.

Nếu nói đâu là điểm yếu cốt tử, thì đó chính là khả năng quản trị của doanh nghiệp Việt. Phần lớn các doanh nghiệp đều quản trị theo niền tin, hay bằng kinh nghiệm non yếu, mà ko có một chút kiến thức nào về quản trị, kể cả những vấn đề sống còn như tài chính, chiến lược, thương hiệu hay kế hoạch kinh doanh… cũng là một vấn đề rất mơ hồ đối với DNTN. Thậm chí, họ không biết bắt đầu từ đâu, hay có những quy định gì của Chính phủ trong lĩnh vực kinh doanh của mình. Ngược lại, có những chủ doanh nghiệp lại quá lo lắng, tới mức gặp gì cũng học, hoặc áp dụng những kinh nghiệm hoặc bài học của những doanh nghiệp không thuộc lĩnh vực kinh doanh của mình hay không có quy mô giống của mình, dẫn tới việc quản trị vừa mất công vừa mất của mà không có hiệu quả.

Phần lớn các doanh nghiệp tư nhân là do một số cá nhân có kỹ thuật, có khả năng bán hàng, hay có sản phẩm gì đó, nhưng không có kiến thức về quản trị. Tôi thấy thật đáng tiếc khi chúng ta hội nhập thị trường, bỏ qua kinh tế kế hoạch, kinh tế bao cấp, quan liêu… nhưng vô tình, chúng ta đã phủ nhận sạch trơn kiến thức quản trị của những doanh nghiệp nhà nước trước đây. Thậm chí các chủ doanh nghiệp bây giờ đi dò dẫm học lại những cái mà doanh nghiệp nhà nước đã thực hiện từ thế kỷ trước.

LỢI THẾ CỦA DOANH NGHIỆP TƯ NHÂN

Họ là những người trẻ, có ý tưởng, sáng tạo, có nhiệt huyết và nghị lực. Dám đối mặt với những thách thức và rủi ro để vươn lên làm giầu chính đáng.
Họ dám cạnh tranh, và hội nhập, vươn ra hoạt động ở nước ngoài và các lĩnh vực đầu tư. Họ cũng có tinh thần học tập, dám nghĩ dám làm và cầu mong phát triển.

Thế hệ doanh nhân trẻ được du học và làm việc ở nước ngoài mang về kiến thức, kinh nghiệm, các ứng dụng khoa học công nghệ và khoa học quản trị tiên tiến để giúp nâng cao chất lượng sản phẩm và hiệu quả sản xuất kinh doanh.

Đồng vốn của chính họ, nên họ có thể quyết định được tất cả mọi việc, không cần phải chờ ý kiến của một cơ quan chức năng nào, từ đó giúp họ năng động, dám nắm bắt cơ hội và vượt qua thách thức. Ngày càng có nhiều những doanh nhân trẻ, có năng lực và uy tín trên thương trường trong và ngoài nước.

VÌ SAO DOANH NGHIỆP VIỆT NAM KHÔNG CHỊU LỚN?

Nói không chịu lớn, hay không dám lớn đều không đúng. Nói đúng phải là ko lớn được.
Để một doanh nghiệp lớn mạnh, nó phải có đủ thời gian để tích tụ tư bản, tích tụ kinh nghiệp và cả thương hiệu, chiến lược phát triển….
Các nước, những thương hiệu của họ đã có cả 100 năm. Doanh nghiệp tư nhân của Việt nam chỉ mới có được thời gian mấy chục năm, vì thế so sánh với các nước sẽ là khập khiễng.

Tuy nhiên, để tích tụ được những điều nêu trên, doanh nghiệp không những cần thời gian để lớn mạnh mà còn cần nguồn nhân lực đủ mạnh, và tương đối toàn diện ở các khâu quản trị. Tuy nhiên ở Việt nam, các doanh nghiệp vừa có thời gian phát triển ngắn, vừa không có nguồn nhân lực đủ mạnh và toàn diện.
Ngoài ra, còn một số lý do khiến cho doanh nghiệp Việt khó lớn mạnh như sau:

- Doanh nghiệp gia đình hay quản lý mang kiểu gia đình, thì tồn tại lâu dài. Những doanh nghiệp do một số bạn bè cùng hùn vốn hoạt động, thì thường hoạt động một thời gian là không làm với nhau được nữa, kể cả thành công hay thất bại. Lý do chính là do ban đầu, họ không có thỏa thuận kỹ càng với nhau, dẫn tới khi thành công hay thất bại đều tranh công, đổ lỗi. Có nhiều doanh nghiệp cũng khá thành công rồi, nhưng chỉ vì tranh công đổ lỗi hay thỏa thuận không rõ ràng từ ban đầu, mà các thành viên tự chia tay nhau đi lập công ty mới.

- Nhân sự của Việt nam, ban đầu đi làm thuê, khi học được nghề thì bỏ ra làm riêng. Mở công ty khác, cạnh tranh ngay với công ty cũ mình đã từng làm việc

- Các doanh nghiệp tư nhân không hợp tác để chiếm lĩnh thị trường, cùng nhau phát triển, mà thường cạnh tranh và tìm cách bài trừ nhau.

- Do yếu kém về quản trị, nên nhiều doanh nghiệp chỉ để ở mức vừa phải để phù hợp với trình độ quản lý của doanh nghiệp. Có nhiều doanh nghiệp khi mở thêm một lĩnh vực kinh doanh, thì họ phải mở thêm công ty, chứ không dám mở rộng quy mô quản lý.

Với những lý do trên, DNTN của Việt nam, đã khó khăn lại càng khó khăn hơn, đã nhỏ bé lại càng khó có thể tập trung lớn mạnh. Gần đây đã có một số tập đoàn, hoặc doanh nghiệp lớn, nhưng tỷ lệ vẫn còn rất ít so với số doanh nghiệp tư nhân hiện nay.

HỆ THỐNG CHÍNH SÁCH ĐỐI VỚI KHỐI DOANH NGHIỆP TƯ NHÂN ĐÃ THỰC SỰ HỮU ÍCH?
Hệ thống các quy định chồng chéo, không rõ ràng, thiếu hiệu quả và khiến cho khu vực tư nhân tốn kém các chi phí không chính thức, cũng như mất nhiều thời gian. Điều này dẫn tới khả năng cạnh tranh của khu vực này bị giảm sút đáng kể.

Sự hạn chế về quy mô vốn là một trong những trở ngại lớn khiến các doanh nghiệp tư nhân không tận dụng được nhiều cơ hội để đem lại hiệu quả kinh tế lớn hơn. Những rào cản và hạn chế thủ tục hành chính như sự không thống nhất giữa Luật Đầu tư, Luật Bảo vệ môi trường, Luật Đất đai, Luật Xây dựng…Sự thiếu liên thông trong giải quyết các thủ tục về đầu tư, đất đai, đăng ký doanh nghiệp… hay tình trạng chồng chéo, nhiều cơ quan cùng quản lý một vấn đề gây khó khăn cho doanh nghiệp. Hơn nữa, các chính sách thường không được tuyên truyền hướng dẫn tới các doanh nghiệp, để họ hiểu và tiếp cận với những ưu đãi dành cho doanh nghiệp tư nhân.

Doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn khó tiếp cận vốn vay, khó tiếp cận bảo lãnh tín dụng. Vì lẽ đó, cần có giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp vay vốn; xây dựng các chương trình, gói tín dụng với lãi suất hợp lý, minh bạch và thủ tục vay vốn đơn giản; khuyến khích đa dạng hóa các sản phẩm và dịch vụ ngân hàng để tăng khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp. Điều này chắc chắn sẽ gia tăng lòng tin và cảm giác an tâm của doanh nghiệp đối với các chính sách điều hành kinh tế hiện nay.

Ngoài ra, doanh nghiệp tư nhân phần lớn và những doanh nghiệp quy mô nhỏ, thiếu vốn, khó tiếp cận nguồn vốn, khả năng quản trị doanh nghiệp yếu kém, thiếu nguồn nhân lực có trình độ cao, thiếu mặt bằng để phát triển kinh doanh, đại bộ phận chưa quan tâm tới thương hiệu, quản trị tri thức, khó liên kết để tạo thế mạnh chung…Vì vậy chúng ta cần có những chính sách để hỗ trợ và giúp cho doanh nghiệp tư nhân khắc phục được những điểm yếu của mình, từ đó phát triển bền vững

ĐÂU LÀ YẾU TỐ CẦN VÀ ĐỦ ĐỂ DOANH NGHIỆP TƯ NHÂN PHÁT TRIỂN

Để doanh nghiệp tư nhân phát triển tốt, phát triển bền vững, các doanh nghiệp Việt cần xác định được các yếu tố sau:
-Sản phẩm của doanh nghiệp là gì, năng lực của doanh nghiệp là gì, nằm ở phân khúc nảo của thị trường, khách hàng mục tiêu có nhu cầu phù hợp với khả năng của doanh nghiệp hay không.
- Tập trung vào năng lực cốt lõi. Không đầu tư dàn trải và nằm ngoài năng lực cốt lõi, khiến cho doanh nghiệp không quản lý tốt, hoặc lợi nhuận kém
- Luôn đổi mới và hoàn thiện quy trình quản lý
Với những doanh nghiệp phát triển bền vững hoặc phát triển nóng, cần quan tâm và đầu tư vào việc xây dựng và hoàn thiện quy trình quản lý một cách khoa học và đồng bộ từ maketinh, nhân sự, tài chính, chiến lược, thương hiệu, kiểm soát nội bộ …Từ đó mới có thể lớn mạnh và giữ được thành quả của mình.

KINH NGHIỆM QUẢN LÝ DOANH NGHIỆP TƯ NHÂN CỦA MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI

Trong 30 năm qua, sau khi hội nhập và chấp nhận kinh tế tư nhân, kinh tế thị trường, chúng ta chưa có nhiều kinh nghiệm trong cả quản lý nhà nước, quản lý doanh nghiệp cũng như phát triển kinh tế tư nhân.

Kinh nghiệp của các nước về chính sách nhằm hỗ trợ và phát triển kinh tế tư nhân có nhiều. Nhất là các nước trong khu vực như:

1. Trung quốc.

Các doanh nghiệp tư nhân vừa và nhỏ cũng chiếm tới 90% doanh nghiệp, chiếm vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế xã hội. Với chính thể chế chính trị và chính sách kinh tế tương đương với Việt nam. Chúng ta có thể học tập kinh nghiệm của họ Chính sách phát triển doanh nghiệp tư nhân như:
- Mở rộng việc làm và tập trung phát triển khu vực dịch vụ, và những ngành hỗ trợ khác như tin học, công nghệ, sáng tạo…
- Thành lập cơ quan quản lý chuyên môn, làm đầu mối để tiếp cận và giải quyết chính sách, mối quan hệ giữa doanh nghiệp và quản lý nhà nước. Những cơ quan này có trách nhiệm tư vấn, hỗ trợ, bồi dưỡng, đào tạo lao động cho doanh nghiệp, nhưng không can thiệp vào quá trình sản xuất kinh doanh.
- Có chính sách hỗ trợ nguồn vốn cho doanh nghiệp như việc có các quỹ hỗ trợ doanh nghiệp, có những chính sách về tín dụng, chính sách thuế, phát triển thị trường trái phiếu, thị trường vốn, giúp cho doanh nghiệp có nhiều nguồn huy động vốn và tính toán hiệu quả cho việc đầu tư vào từng dự án của mình

2. Nhật:

Doanh nghiệp tư nhân của Nhật chiếm vai trò không nhỏ trong nền kinh tế. Đặc điểm của các doanh nghiệp tư nhân của Nhật là hoạt động theo mô hình vệ tinh. Các công ty nhỏ là thành viên của một tập đoàn, hay công ty lớn. Có gắn bó mật thiết, lâu dài, và có hợp đồng dài hạn hỗ trợ lẫn nhau.
Chính sách phát triển các doanh nghiệp tư nhân của Nhật tập trung vào những mục đích chủ yếu sau:
- Thúc đẩy sự tăng trưởng và phát triển của các doanh nghiệp
- Tăng cường lợi ích kinh tế xã hội của các doanh nghiệp và người lao động
- Khắc phục những bất lợi mà các doanh nghiệp gặp phải trong quá trình kinh doanh
- Hỗ trợ, khuyến khích tính tự lực, Tăng cường tính tự doanh của doanh nghiệp.
- Cải cách pháp lý, tạo hành lang phát lý cho doanh nghiệp có cơ hội phát triển
- Hỗ trợ cho việc thay đổi cơ cấu doanh nghiệp, giúp cho doanh nghiệp nhanh chóng thích hợp với quy mô và cơ cấu mới.
- Hỗ trợ về vốn vay, có những chính sách tín dụng bảo lãnh
- Củng cố phát triển các tổ chức tài chính chuyên doanh,
- Củng cố và phát triển các nguồn vay từ chính phủ như: Vay không lãi suất, hoặc lãi suất thấp. Cho vay thông qua các cơ quan của chính phủ, các tổ chức tài chính công.
- Thành lập Liên đoàn doanh nghiệp hỗ trợ cho doanh nghiệp trong các lĩnh vực như: Thúc đẩy hiện đại hóa, hướng dẫn, tài trợ nâng cấp cơ cấu doanh nghiệp, nâng cao khả năng ứng dụng khoa học kỹ thuật, phát triển công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực và kết nối những hoạt động kinh doanh quốc tế. Ngoài ra, Liên đoàn doanh nghiệp còn điều hành hệ thống hỗ trợ lẫn nhau giữa các doanh nghiệp và ngăn chặn phá sản trong các doanh nghiệp

3. Hàn Quốc

Các doanh nghiệp Hàn quốc cũng được kết nối thành những doanh nghiệp vệ tinh cung cấp sản phẩm lẫn cho nhau.
- Chính phủ đã ban hành luật xúc tiến thương mai, chỉ định một số ngành công nghiệp hoăc sản phẩm trong các ngành công nghiệp này là sản phẩm phụ trợ, yêu cầu các doanh nghiệp lớn phải mua sản phẩm phụ trợ từ những doanh nghiệp này chứ không được tự sản xuất.
- Chính phủ khuyến khích cạnh tranh thông qua đổi mới quản lý và vận hành, tập trung đầu tư cải thiện những mặt yếu kém của doanh nghiệp
- Đề ra chính sách tăng cường hỗ trợ trong từng giai đoạn phát triển của doanh nghiệp như: Giai đoạn khởi nghiệp, giai đoạn phát triển, giai đoạn đầu tư cải thiện và cạnh tranh…
- Định hướng ưu tiên phát triển là ngành công nghệ chế tạo, từ đó hỗ trợ 50% chi phí trang thiết bị cho những doanh nghiệp này, giảm thuế, giảm chi phí sử dụng đất, tài nguyên…hỗ trợ từ kinh phí nhà nước cho nghiên cứu đổi mới công nghệ, đồng thời tiếp nhận và ứng dụng nhanh thành tựu nghiên cứu mới vào hoạt động
- Khuyến khích thương mại hóa sản phẩm mang tính toàn cầu, với những nhóm giải pháp về nhân lực, điều kiện làm việc và xây dựng năng lực, trong đó có cả bảo lãnh tín dụng, mẫu mã sản phẩm, thích nghi với thị trường
- Chính phủ có chủ trương thay đổi nhận thức của người lao động về hoạt động và hướng phát triển của doanh nghiệp tư nhân. Gắn đào tạo của các trường đại học, dậy nghề với nhu cầu của doanh nghiệp.
- Tăng cường hệ thống tín dụng và quỹ bảo lãnh tín dụng ( với tỷ lệ vốn của nhà nước và tư nhân và định chế tài chính : 50/30/20) , nhằm giảm áp lực về vốn cho doanh nghiệp,
- Thực hiện chính sách hoàn thuế, miến thuế, giảm thuế cho các doanh nghiệp trong lĩnh vực nghiên cứu phát triển công nghệ

Ngoài ra, chúng ta có thể học tập kinh nghiệp của nhiều nước trong khu vực và quốc tế như: Sing, Thái lan, Đài loan, Mỹ, Đức…

Qua nghiên cứu kinh nghiệm của một số nước trong chính sách phát triển doanh nghiệp tư nhân, chúng ta thấy rõ vai trò của doanh nghiệp tư nhân hết sức quan trọng, cho dù với nền kinh tế phát triển hay đang phát triển. Chính phủ cần có những chính sách, chiến lược phù hợp nhằm trợ giúp những khó khăn, giải quyết những bất lơi, rủi ro của doanh nghiệp tư nhân. Trong đó hỗ trợ và giúp các doanh nghiệp tiếp cận đươc với nguồn vốn là then chốt, đồng thời học hỏi kinh nghiệm phù hợp trong quản lý và điều hành doanh nghiệp, trên cơ sở những yếu tố sau:

- Đánh giá đúng vai trò và vị trí của DNTN trong nền kinh tế

- Thành lập nhiều tổ chức, hiệp hội chuyên trách hỗ trợ cho doanh nghiệp

- Định hướng phát triển lĩnh vực kinh doanh của doanh nghiệp tư nhân để có chinh sách khuyến khích và hỗ trợ phát triển nhất quán, linh hoạt và hiệu quả trong suốt quá trình phát triển của doanh nghiệp tư nhân, từ khởi nghiệp, tăng trưởng, phát triển và toàn cầu hóa.

- Hỗ trợ về tài chính cho doanh nghiệp, tạo điều kiện thuận lợi hơn trong tiếp cận nguồn vốn. Chính sách tín dụng và tài chính ưu đãi hơn đối với doanh nghiệp tư nhân

- Mở rộng và phát triển thị trường vốn, các quỹ và định chế tài chính phù hợp.

- Thông qua các tổ chức, hiệp hội, nghiệp đoàn… tăng khả năng thích ứng và kết nối của các doanh nghiệp, thông qua việc đào tạo, tư vấn, chia sẻ kinh nghiệp để các doanh nghiệp phòng tránh được những rủi ro trong nền kinh tế và quốc tế.

- Chính phủ cần chỉ đạo, điều phối các cơ quan chức năng xây dựng các chính sách, pháp luật phù hợp với từng thời kỳ và đặc điểm của nền kinh tế cũng như phù hợp với từng giai đoạn phát triển của doanh nghiệp

Phát triển doanh nghiệp tư nhân là mục tiêu quan trọng của nền kinh tế, nhằm phát huy mọi nguồn lực. Tuy nhiên đứng trước những biến động kinh tế, doanh nghiệp tư nhân Việt nam luôn phải đương đầu với nhiều rủi ro và cạnh tranh khốc liệt. Chỉ bằng sự lỗ lực cá nhân, thì doanh nghiệp tư nhân khó có thể thành công và phát triển bền vững mà cần phải có sự giúp đỡ lỗ lực của Chính phủ thông qua các chính sách, những quy định, nhằm tạo điều kiện thuận lợi, rõ ràng, minh bạch giúp các doanh nghiệp tư nhân phát triển và hội nhập.
 

Chủ đề mới

Bài mới nhất

Thống kê

Chủ đề:
6,236
Bài viết:
7,835
Thành viên
92,951
Thành viên mới
tuananh123@
Top